🤖 Temel Yapay Zeka Terimleri

Terim (Türkçe)

İngilizce Karşılığı

Kısa Tanım


Yapay Zeka (YZ)

Artificial Intelligence (AI)

İnsan zekasını taklit eden, öğrenme, problem çözme ve karar verme gibi görevleri yerine getirebilen makineler oluşturma bilimi.


Makine Öğrenimi (MÖ)

Machine Learning (ML)

Bilgisayarların, açıkça programlanmadan, veri yoluyla öğrenmesini sağlayan YZ alt dalı.


Derin Öğrenme (DÖ)

Deep Learning (DL)

İnsan beyninin sinir ağı yapısını taklit eden çok katmanlı sinir ağları kullanan MÖ alt dalı.

Sinir Ağı

Neural Network

Giriş, gizli ve çıkış katmanlarından oluşan ve veriyi işleyerek kalıpları öğrenen bir hesaplama sistemi.

|| Büyük Dil Modeli (BDM) | Large Language Model (LLM) | Geniş veri kümeleri üzerinde eğitilmiş, insan dilini anlama ve üretme yeteneğine sahip derin öğrenme modeli. |

| Eğitim Verisi | Training Data | Bir makine öğrenimi modelinin öğrenmek için kullandığı örnekler kümesi.

Metninizi buraya girin...

🌟 Genel Yapay Zeka (AGI) ve Gelişmiş Kavramlar

Terim (Türkçe)

İngilizce Karşılığı

AGI Bağlamındaki Tanım ve Önemi


Genel Yapay Zeka (GYZ)

Artificial General Intelligence (AGI)

Bir insanın yapabileceği her türlü zihinsel görevi, aynı genelleme, öğrenme ve kavrama yeteneğiyle yerine getirebilen teorik YZ. (Şu anki YZ'ler (ANI) sadece tek bir görevi iyi yapar.)


Dar Yapay Zeka (DYZ)

Artificial Narrow Intelligence (ANI)

Günümüzde kullandığımız ve yalnızca belirli, tek bir görevi yerine getirmek üzere eğitilmiş YZ sistemleridir (Örn: Sesli asistanlar, görüntü tanıma yazılımları).


Süper Yapay Zeka (SYZ)

Artificial Superintelligence (ASI)

İnsan zekasını hemen hemen her alanda (bilimsel yaratıcılık, problem çözme, sosyal beceri) aşan hipotetik zeka formu. AGI'ın bir sonraki aşamasıdır.


Genelleme Yeteneği

Generalization

Bir modelin, hiç görmediği yeni ve farklı verileri veya görevleri, sadece eğitim verilerinden öğrendiği prensipleri uygulayarak başarılı bir şekilde işleyebilme yeteneği. AGI'ın temel ayırt edici özelliğidir.


Meta-Öğrenme

Meta-Learning / Learning to Learn

Bir YZ sisteminin sadece bir görevi değil, öğrenme sürecinin kendisini öğrenmesidir. Yani, yeni bir görevi çok az veriyle veya çok hızlı bir şekilde öğrenebilme yeteneği kazanmasıdır.


Sağduyu

Common Sense

Bir insanın günlük yaşamında edindiği, açıkça öğretilmeyen ve doğal olarak varsayılan temel bilgi ve deneyimler kümesi. AGI için aşılması gereken en zorlu engellerden biridir.


Çok Modlu Öğrenme

Multimodal Learning

Modelin aynı anda farklı bilgi türlerini (metin, görüntü, ses, video) işleyebilmesi ve bu farklı modlar arasındaki ilişkileri kurabilmesidir. AGI'a ulaşmak için kritik öneme sahiptir.


Yetenek Aktarımı

Transfer Learning

Bir görevde (kaynak görev) eğitilmiş bir modelin bilgisini, tamamen farklı ancak ilgili başka bir göreve (hedef görev) uygulama tekniği.


Tekillik

Singularity

YZ'nin kendi kendini sürekli olarak iyileştirmeye başladığı ve hızla insan zekasını aşarak tahmin edilemez bir noktaya ulaştığı varsayımsal gelecekteki an.


Kapı Bekçisi Problemi

Alignment Problem

Geliştirilen AGI'ın hedeflerinin, değerlerinin ve etik prensiplerinin insanlığın çıkarlarıyla uyumlu olmasını sağlama zorunluluğudur. AGI güvenliği açısından en kritik konudur.